Czym jest pratjahara?

Przyrównuje się ją do żółwia, który wystawia łapy ze skorupy – skorupa żółwia jest umysłem, a kończyny są zmysłami. Termin ten jest zazwyczaj tłumaczony jako „wycofanie się zmysłów”, ale w istocie chodzi o coś więcej. W jodze istnieją trzy poziomy ahary, czyli pożywienia. Pierwszy poziom to pokarm fizyczny zapewniający pięć elementów niezbędnych do odżywienia ciała. Drugi poziom to wrażenia, które zapewniają subtelne substancje niezbędne do odżywienia umysłu – doznania dźwiękowe, dotykowe, wzrokowe, smakowe i węchowe. Trzeci poziom ahary to nasze związki, osoby, które nosimy w sercu, a które odżywiają naszą duszę i wpływają na nas za pomocą gun – sattwy, radża i tamas.

Pratjahara jest dwojakiego rodzaju. Wymaga rezygnacji z niewłaściwego pożywienia, niewłaściwych wrażeń i niewłaściwych związków, a jednocześnie otwarcia się na właściwe pożywienie, właściwe wrażenia i właściwe związki. Nie jesteśmy w stanie kontrolować naszych wrażeń psychicznych bez właściwej diety i odpowiednich związków, ale główne znaczenie pratjahary jest związane z kontrolowaniem wrażeń zmysłowych, dzięki którym umysł może kierować się do wewnątrz. Wycofując świadomość z wrażeń negatywnych, pratjahara wzmacnia siły obronne umysłu. Podobnie jak zdrowe ciało może zwalczyć toksyny i patogeny, tak zdrowy umysł może oprzeć się negatywnym wpływom sensorycznym z otoczenia. Jeśli łatwo rozprasza cię hałas i zamieszanie wokół ciebie, praktykuj pratjaharę. Bez niej nie będziesz w stanie medytować.

Istnieją cztery główne rodzaje pratjahary: indrija pratjahara – kontrola zmysłów, prana pratjahara – kontrola prany, karma pratjahara – kontrola działań, mano pratjahara – wycofanie się umysłu ze zmysłów. Każda z nich posiada własne techniki.

Fragment książki Joga i ajurweda. Samouzdrowienie i samourzeczywistnienie. Dawida Frawleya. Książka ukazała się w serii a-ajurweda.pl, nakładem wydawnictwa A-ti information service.